ข้อกังวลเกี่ยวกับการที่ไทยอาจเข้าร่วมอนุสัญญา UPOV 1991

เมื่อวันที่ 24 กันยายน 2569 นายบุญรวี ยมจินดา ส.ส. บัญชีรายชื่อและหัวหน้าพรรครวมใจไทย ได้จัดแถลงข่าวที่รัฐสภาเพื่อแสดงความกังวลเกี่ยวกับการที่ประเทศไทยอาจเข้าร่วมอนุสัญญาระหว่างประเทศว่าด้วยการคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่ปี 1991 (UPOV 1991)

นายบุญรวีกล่าวหาว่ามีกลุ่มล็อบบี้ยิสต์ต่างชาติกำลังกดดันนักการเมืองไทยอย่างหนักเพื่อเร่งผลักดันกฎหมายฉบับนี้ให้ผ่านสภาฯ โดยเตือนว่าหากมีการให้สัตยาบัน UPOV 1991 จะเป็นการมอบสิทธิผูกขาดให้กับผู้ปรับปรุงพันธุ์พืช ซึ่งอาจจำกัดสิทธิของเกษตรกรในการเก็บเมล็ดพันธุ์ไว้ปลูกต่อ และบีบให้ต้องซื้อเมล็ดพันธุ์จากกลุ่มทุนข้ามชาติในราคาที่สูงกว่าปัจจุบันถึง 2-6 เท่า เขาได้ยกตัวอย่างกรณีของประเทศเวียดนามว่าเป็นบทเรียนที่น่ากังวลเกี่ยวกับการพึ่งพาเมล็ดพันธุ์จากต่างประเทศ

สำหรับประชาชนและผู้ที่เกี่ยวข้องในภาคเกษตรกรรม ความเคลื่อนไหวนี้อาจส่งผลกระทบต่อต้นทุนการผลิตอาหารและกลไกตลาดในอนาคต ทั้งนี้ นายบุญรวีได้เรียกร้องอย่างเป็นทางการให้กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ชะลอการลงนามในอนุสัญญาดังกล่าวออกไปก่อนเพื่อทำการทบทวน

ขณะนี้ยังต้องรอความชัดเจนว่ากระทรวงเกษตรและสหกรณ์จะมีท่าทีอย่างไรต่อข้อกล่าวหาดังกล่าว และรัฐบาลมีแผนที่จะดำเนินการตามกระบวนการทางกฎหมายสำหรับ UPOV 1991 ต่อไปหรือไม่ โดยข้อกล่าวหาเรื่องการล็อบบี้ดังกล่าวยังคงเป็นเพียงข้อมูลที่นายบุญรวีนำเสนอและยังไม่ได้รับการยืนยันจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง