ข้อกังวลเรื่องความโปร่งใสของโครงการ TH-AI Passport

เมื่อวันที่ 23 กันยายน 2569 นางการดี เลียวไพโรจน์ สส. บัญชีรายชื่อและรองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ แถลงว่าตนได้ยื่นหนังสือต่อสำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) เพื่อให้เข้ามาตรวจสอบโครงการ TH-AI Passport โดยนางการดีได้เน้นย้ำถึงประเด็นความกังวล 7 ประการเกี่ยวกับการบริหารจัดการทางการเงินของโครงการ

ประเด็นสำคัญของการตรวจสอบคือคำนิยามของ 'ผู้ใช้งานระดับสร้างสรรค์สิ่งใหม่' ซึ่งเป็นตัวชี้วัดที่ใช้ในการเบิกจ่ายงบประมาณแผ่นดินกว่าพันล้านบาท นางการดีระบุว่าสามสัปดาห์หลังจากโครงการเริ่มดำเนินการ กระบวนการทำงานยังคงไม่มีความชัดเจน เธอชี้ให้เห็นถึงความไม่สอดคล้องในสัญญาที่แก้ไขเพิ่มเติม ซึ่งรวมถึงค่าดำเนินงานคงที่และค่าบริการ Generative AI ที่คำนวณในอัตรา 24.70 บาทต่อคนต่อเดือน นอกจากนี้ เธอยังกล่าวหาว่ากระบวนการจัดทำร่างขอบเขตงาน (TOR) เป็นไปอย่างเร่งรีบและไม่ได้ปฏิบัติตามข้อตกลงคุณธรรม

สำหรับผู้อยู่อาศัยและนักท่องเที่ยว ความเคลื่อนไหวนี้มีความสำคัญเนื่องจากเกี่ยวข้องกับโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลที่เชื่อมโยงกับแพลตฟอร์ม ThaID ซึ่งมีความสำคัญมากขึ้นเรื่อยๆ สำหรับบริการของรัฐ แม้ว่าโครงการนี้จะมีเป้าหมายเพื่อบูรณาการ AI เข้ากับกระบวนการระบุตัวตนของชาติ แต่การตรวจสอบที่กำลังดำเนินอยู่ได้สร้างคำถามเกี่ยวกับเสถียรภาพในระยะยาวและความรับผิดชอบทางการคลังของโครงการ ทั้งนี้ยังคงต้องติดตามว่า สตง. จะตอบสนองต่อคำขอดังกล่าวอย่างไร และการดำเนินโครงการจะถูกระงับหรือปรับเปลี่ยนในระหว่างรอผลการตรวจสอบหรือไม่