ศาลรัฐธรรมนูญชี้ขาด ห้ามผู้เคยต้องโทษคดียาเสพติดลงสมัครเลือกตั้งท้องถิ่นไม่ขัดรัฐธรรมนูญ

เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2569 ศาลรัฐธรรมนูญได้มีมติเอกฉันท์วินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาท้องถิ่นหรือผู้บริหารท้องถิ่น พ.ศ. 2562 มาตรา 50(10) ซึ่งบัญญัติให้ผู้ที่เคยต้องคำพิพากษาถึงที่สุดว่ากระทำความผิดเกี่ยวกับยาเสพติดในฐานผลิต นำเข้า ส่งออก หรือค้า เป็นผู้มีลักษณะต้องห้ามในการสมัครรับเลือกตั้งท้องถิ่นนั้น ไม่ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ มาตรา 26 วรรคหนึ่ง

คำวินิจฉัยดังกล่าวสืบเนื่องมาจากศาลอุทธรณ์ภาค 2 ได้ส่งคำโต้แย้งของผู้คัดค้านในคดีเลือกตั้งเพื่อขอให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยว่าบทบัญญัติดังกล่าวละเมิดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลหรือไม่ โดยศาลรัฐธรรมนูญยืนยันว่ารัฐมีอำนาจในการกำหนดลักษณะต้องห้ามดังกล่าวสำหรับผู้ที่มีประวัติอาชญากรรมร้ายแรงเกี่ยวกับยาเสพติด

สำหรับผู้อยู่อาศัยและชาวต่างชาติ คำวินิจฉัยนี้ช่วยสร้างความชัดเจนเกี่ยวกับมาตรฐานทางกฎหมายที่ควบคุมการมีส่วนร่วมทางการเมืองในระดับท้องถิ่นของไทย และตอกย้ำจุดยืนที่เข้มงวดของรัฐบาลต่อคดียาเสพติดในภาคส่วนสาธารณะ อย่างไรก็ตาม คำวินิจฉัยนี้มุ่งเน้นไปที่การเลือกตั้งระดับท้องถิ่นเท่านั้น ไม่ได้เปลี่ยนแปลงกฎหมายอาญาหรือกฎระเบียบด้านการเข้าเมืองที่มีอยู่เดิม ผู้ที่เกี่ยวข้องควรติดตามการพัฒนาทางกฎหมายหรือนิติบัญญัติในอนาคต หากมีการพิจารณาถึงคุณสมบัติทางการเมืองในระดับชาติหรือคดีประเภทอื่นๆ ต่อไป